Ne, Severni pol nije izostavljen sa mapa kako bi se prikrilo povećanje leda

Korisnici Fejsbuka dele teze da “Gugl sakriva Severni pol” kako bi se zataškalo da se “površina leda u toku poslednje decenije značajno povećala”. Kao dokaz za ove navode iskorišćeni su podaci koji prikazuju varijaciju arktičkog morskog leda između 26. avgusta 2012. i 26. avgusta 2025. godine, kao i kao i varijaciju kumulativnog bilansa površinske mase Grenlandskog ledenog pokrivača od 2018. do 2025. godine.

Činjenica je da je Severni pol na Guglovoj mapi prikazan kao zamućena slika morskog dna zato što sateliti ne snimaju direktno iznad pola, prema objašnjenju na sajtu National Snow and Ice Data Center (NSIDC) i NASA Earth Data. Google Earth prikazuje satelitske snimke iznad kopna i malog pojasa mora duž obala, objašnjeno je na blogu o Google Earth-u.

Takođe, region Arktičkog okeana je prekriven pokretnim morskim ledom što satelitima otežava da zabeleže fotografije visoke rezolucije, a to dalje komplikuje izradu jedinstvenog i ažurnog satelitskog prikaza. Dakle, reč je o tehničkom ograničenju. Mapa koja prikazuje promenu arktičkog morskog leda između 26. avgusta 2012. i 26. avgusta 2025. godine prikazuje uobičajenu sezonsku varijaciju, a ne trajno povećanje površine leda.

“Morski led varira iz godine u godinu i iz sezone u sezonu. Dakle, biranje nekoliko dana iz nekoliko godina nam ne govori ništa o dugoročnoj promeni ledenog pokrivača”, objasnio je za AFP Volter Majer, viši naučni istraživač u NSIDC-u.

Naučnica koja proučava polarnu klimu u okviru British Antarctic Survey (BAS) (britanske državne naučne organizacije koja se bavi istraživanjem polarnih oblasti, posebno Antarktika i Arktika) Kerolajn Holms i profesor klimatske nauke na Univerzitetu u Ekseteru Džejms Skrin, objasnili su za Rojters da “poređenje pojedinačnih datuma nije pouzdan metod za procenu dugoročnih trendova u ponašanju morskog leda”, te da “fokusiranje na izolovane datume može stvoriti obmanjujući narativ”.

Višestruke studije su pokazale da je obim arktičkog morskog leda u naglom opadanju u poređenju sa istorijskim nivoima.

“Dugoročni trend u obimu arktičkog morskog leda nastavlja da bude silazni, sa mnogim uticajima na polarnu životnu sredinu i ekosistem”, rekla je za AFP Kler Parkinson, penzionisana klimatološkinja NASA-e.

Trend smanjenja leda dodatno ubrzava globalno zagrevanje.

“Smanjena pokrivenost morskim ledom znači manje odbijanja Sunčevog zračenja i samim tim dalje zagrevanje”, rekla je Parkinson, koja je decenijama proučavala arktički region.

Grafik koji prikazuje fluktuaciju površinskog masenog bilansa Grenlandskog ledenog pokrivača od 2018. do 2025. godine prikazuje kumulativni bilans površinske mase, koji predstavlja neto rezultat akumulacije snega u odnosu na površinsko topljenje i oticanje tokom jedne godine. Međutim, grafikon ne uzima u obzir gubitak leda usled otapanja ledenih bregova i dinamičkog ispuštanja u okean, što je značajna komponenta ukupnog gubitka mase.

Grenlandski ledeni pokrivač gubi neto ledenu masu duže od dve decenije. Iako postoje sezonski dobici leda zbog snežnih padavina, opšti trend od 1990-ih ukazuje na ubrzani gubitak mase.

Dakle, naučni podaci nedvosmisleno govore da je obim arktičkog morskog leda u naglom opadanju u poređenju sa istorijskim nivoima, kao i da Grenlandski ledeni pokrivač ubrzano gubi masu, čemu značajno doprinosi globalno zagrevanje.

***

Severni pol je najsevernija tačka na Zemlji. To je precizna tačka preseka Zemljine ose i Zemljine površine, navodi magazin Nacionalna geografija. Sa Severnog pola, svi pravci su južni. Njegova geografska širina je 90 stepeni severno, a sve linije geografske dužine se tamo susreću (kao i na Južnom polu, na suprotnom kraju Zemlje). Severni pol se nalazi u sredini Arktičkog okeana, na vodi koja je skoro uvek prekrivena ledom.